Τετάρτη, 1 Δεκεμβρίου 2010

Κινήσεις ενεργών πολιτών: Από τον Γιώργο Αμυρά και τους Atenistas στο "Κίνημα Πολιτών" του Μίκη Θεοδωράκη

                          
Συγκέντρωση "Atenistas"
Πλατεία Ομονοίας, 12-11-2010

Η δεκαετία του ’60 ήταν για την Ελλάδα μια δεκαετία πολιτικών και πολιτιστικών εκρήξεων, που πιθανότατα θα είχαν οδηγήσει την κοινωνία σε άλλους δρόμους, αν οι πολιτικοί ταγοί της εποχής ήταν λιγότερο ανιδιοτελείς και πιο υπεύθυνοι, λιγότερο οπισθοδρομικοί και πιο οραματιστές. Δυστυχώς, ήταν κατώτεροι των περιστάσεων και των αναγκών, με συνέπει να μείνει ανεκμετάλλευτο το δυναμικό της κοινωνικής αφύπνισης και της ενεργοποίησης των πολιτών και να ανοίξει η πόρτα σε μιαν ανεκδιήγητη δικτατορία, κωμικοτραγική και ασύμβατη με τα ακόμη πρόσφατα τότε μεγαλουργήματα του Ελληνικού λαού: την αντίσταση στις δυνάμεις του Άξονα και την αναγέννηση της χώρας από τις στάχτες της πιο απάνθρωπης ξένης Κατοχής και του Εμφυλίου.


Πήραμε κάμποσους στραβούς δρόμους, μετά το ’74, σε μια προσπάθεια να ξεπεράσουμε υπαρκτά προβλήματα αλλά και σύνδρομα, που είχαν τις ρίζες τους στην Κατοχή και τις στερήσεις της, στον Εμφύλιο και τις μετεμφυλιακές ενοχές, στην συνολική υστέρηση και διεθνή απομόνωση της χώρας, που είχε προκύψει από το “pause” του δικτατορικού καθεστώτος. Σε κάποιους από τους στραβούς αυτούς δρόμους μας οδήγησαν οι πολιτικές ελίτ συνειδητά και με πάσαν ιδιοτέλεια, σε άλλους οδηγηθήκαμε ασυναίσθητα, αλλά το αποτέλεσμα δεν αλλάζει: σαν να βρισκόμαστε τώρα ξανά σε μιαν ιδιότυπη δεκαετία του ’60, σημείο εκκίνησης της χώρας και της κοινωνίας, αλλά χωρίς την έξωθεν καλή μαρτυρία, χωρίς θαυμαστές της Ελληνικής εποποιΐας του ’40, σχεδόν χωρίς συμμάχους.

Η Ελληνική κοινωνία παρακολουθεί άναυδη όσα συμβαίνουν και σηματοδοτούν την κατάρρευση των ως σήμερα σταθερών της. Επιδεικνύει ανοχή, μάλλον γιατί διατελεί σε μια σύγχυση ανάλογη με το πρωτοφανές πολιτικό σκηνικό. Οι αριστερής προέλευσης κυβερνώντες σοσιαλιστές - οι ίδιοι, που έβαλαν την χώρα στην αμφιλεγόμενη κοινωνικο-οικονομική της πορεία από το ’81 κι ύστερα - πρωτοστατούν στην κατεδάφιση του οικοδομήματός τους και στην υποτέλεια της χώρας σε ξένα οικονομικά – ούτε καν πολιτικά – κέντρα.
Η συντηρητικής προέλευσης μείζων αντιπολίτευση αντιστέκεται στην «σύμπνοια» με τις ξένες αυτές δυνάμεις, που κάποτε αποτελούσαν την πηγή της πολιτικής της επικράτησης.
Ο πολιτικός χώρος δεξιότερα της Ν.Δ. συμπαρατάσσεται με τους σοσιαλιστές, ενώ ένας νεογέννητος πολιτικός χώρος επαγγέλλεται το νέο και το ρηξικέλευθο, αγκαλιάζοντας κάτι ρετάλια του συντηρητικού Κόμματος.
Την ίδια στιγμή, η Αριστερά δεν αυξάνει την επιρροή της σε μια χειμάζουσα κοινωνία. Το σκληροπυρηνικό της κομμάτι περιχαρακώνεται στην ιδεολογική του ακινησία, ενώ το κατά τεκμήριον πιο ευέλικτο και εκσυγχρονισμένο της κομμάτι αδυνατεί θεαματικά να αρθρώσει συγκροτημένο λόγο και αντίλογο.

Το παιχνίδι όλων μπορεί να είναι σικέ ή απλώς κακοπαιγμένο, αλλά οι πολίτες στερούνται έκφρασης και διεξόδου για την ανασφάλεια, τις αγωνίες και την σύγχυσή τους. Ένα μεγάλο ποσοστό από αυτούς απέχει επιδεικτικά από την πολιτική συμμετοχή, ενώ ένα άλλο, μικρό μεν πολύ δυναμικό δε, καταφεύγει σε κινήσεις πολιτών δίχως κομματικό καπέλο.

Πρόσφατα, σε site κοινωνικής δικτύωσης, μια κυρία, επαγγελματίας του πολιτικού marketing, χαρακτήρισε "απολιτίκ" και, ως εκ τούτου, "αντιαισθητική" την όλη στάση μου. Προφανώς αναφερόταν κυρίως στην υποστήριξή μου σε δημοτικές κινήσεις όπως αυτή του Γ. Αμυρά, στην Αθήνα, ή των Atenistas, στο ιδιότυπα ακτιβιστικό τους πεδίο.

Πέραν του ότι θεωρώ ότι μπορεί να είναι κατ' εξοχήν πολιτική μια τέτοια υποστήριξη, είναι ηλίου φαεινότερον ότι οι κομματικά ακαπέλωτες κινήσεις αποτελούν μεγάλο κίνδυνο για τους επαγγελματίες του πολιτικού marketing, που έχουν μάθει να σκέπτονται κυρίως με όρους αποσαφηνισμένων target groups, για να κάνουν την δουλειά τους. Οι κινήσεις αυτές ξεφεύγουν από τα όρια της στενά πολιτικής κατηγοριοποίησης, διατρέχουν οριζόντια το πολιτικό σκηνικό, δεν αντλούν οπαδούς με την παραδοσιακή έννοια αλλά μάλλον κοινωνικό δυναμικό.

Όσο μεγάλος, όμως, είναι ο κίνδυνος για την τρέχουσα πολιτική και όσους βιοπορίζονται θεμιτά ή αθέμιτα απ’ αυτήν, άλλο τόσο μεγάλη είναι και η πρόκληση για τις κινήσεις αυτές, που, για να μακροημερεύσουν και να ωφελήσουν, πρέπει να ενηλικιωθούν γοργά και να αποκτήσουν πολιτική σκέψη, με τη ευρύτερη έννοια - όχι την κομματική κι όχι αυτήν που περιορίζεται από ιδεολογικές αγκυλώσεις.
Τα προβλήματα, που αντιμετωπίζει η χώρα στην κρίσιμη αυτή περίοδο – το οικονομικό, το μεταναστευτικό, η κρίση αντιπροσώπευσης – είναι τόσο πολυπλόκαμα και σύνθετα, ώστε, για τον χειρισμό τους, να απαιτείται η συνεκτίμηση πολλών παραμέτρων, να απαιτείται, δηλαδή, πολιτική αντιμετώπιση.
Φερ’ ειπείν, ούτε το αριστερής έμπνευσης «αγκάλιασμα» των λαθρομεταναστών ούτε τα φασιστικής αντίληψης «καδρόνια και αυγά» εναντίον τους λύνουν καθ’ εαυτό το πρόβλημα των λαθρομεταναστών, δεν αποτελούν καν διέξοδο για την δύσκολη, αβίωτη, καθημερινότητα των εμπόρων της Ερμού ή των κατοίκων του Αγ. Παντελεήμονα.


Σήμερα το μεσημέρι, στις 12:00, ανακοινώνεται επίσημα στο «Ίδρυμα Μιχάλη Κακογιάννη», Πειραιώς 206, η ίδρυση μιας ακόμη κίνησης: του «Κινήματος Πολιτών». Η ιδρυτική Διακήρυξη θα φέρει την υπογραφή του Μίκη Θεοδωράκη.
Δεν γνωρίζω ούτε το περιεχόμενο της Διακήρυξης ούτε την κατεύθυνση της κίνησης. Η πολιτική εμπειρία του Θεοδωράκη, στην οποία συμπεριλαμβάνεται και η ίδρυση της εμβληματικής και καθοριστικής για την δεκαετία του ’60 «Νεολαίας Λαμπράκη», προδιαθέτει για μιαν έντονα πολιτικοποιημένη κίνηση. Από την άλλη, η ηλικία του πάντως θαλερού και πνευματικά ενεργού δημιουργού και αγωνιστή εγείρει ερωτήματα για το κατά πόσον θα είναι σε θέση να διευθύνει πράγματι την κίνηση.

Το επόμενο διάστημα θα δώσει απαντήσεις σε όλα τα ερωτήματα, που αφορούν όχι μόνον στο «Κίνημα Πολιτών» του Θεοδωράκη αλλά και σε όλες τις κινήσεις πολιτών, που, ειδικά στην περίπτωση του μοντέλου των Atenistas, βρίσκουν με πολύ γοργό ρυθμό μιμητές σε όλη την Ελλάδα.

Εμείς, σε πείσμα των πολιτικών και των μαρκετάδων τους, παρακολουθούμε, αναμένουμε και ελπίζουμε.
Ελπίζουμε, αν μη τι άλλο, ότι ο λόγος όλων θα έχει λιγότερα επίθετα και περισσότερα ουσιαστικά.
Αν μη τι άλλο, οι κινήσεις αυτές δείχνουν ότι κάτι πράγματι κινείται στην κοινωνία. Κι όταν η κοινωνία κινείται, οι πολιτικοί χάνουν τον ύπνο τους.
Κι όταν αρχίζουν να χάνουν τον ύπνο τους οι πολιτικοί, οι απλοί πολίτες ίσως κοιμηθούν πιο ήσυχοι στο μέλλον.

24 σχόλια:

ο δείμος του πολίτη είπε...

Εξαιρετικό άρθρο. Ένα μεγάλο σχόλιο για τη διαχρονική πολιτική στη χώρα μας και όχι μόνο...

Hfaistiwnas είπε...

Ποτέ δεν είναι αργά.. ίσως θέλει να δώσει το παράδειγμα και μετά να κληρονομήσει την ενέργεια αυτή σε κάποιον επίσης άξιο..
Δεν το γνώριζα, θα το ψάξω περισσότερο..

ασωτος γιος είπε...

ωραια τα λες
ισως αυτη η κριση μας βγαλει καπου αλλου καπου καλυτερα
το ευχομαι
παιρνω παραδειγμα απο τονεαυτο , με τους ατενιστας ενεργοποιηθηκα και μαζι μαυτο αρχισα παλι να κανω ανακυκλωση και αλλα πυ ειχα ξεχασει
πιστευω στα νεα κινηματα αρκει να μην εχουν το ξυλινο λογο της πολιτικης

mahler76 είπε...

καλές οι κινήσεις πολιτών αρκεί να μην έχουν καραγκιόζηδες για αρχηγούς.

CsLaKoNaS είπε...

Κοίτα την άποψή μου για τις κινήσεις του Μίκη την έχω πει οπότε δεν νόημα. Αυτό που θέλω να τονίσω είναι ότι είναι πολύ ελπιδοφόρα όλα αυτά τα κινήματα για δύο λόγους. Πρώτον γιατί δεν είναι κατά βάση "αντι-μνημονιακά". Θα έλεγα ότι με αφορμή την κατάσταση που έχει φέρει τη χώρα η σοκαριστική εφαρμογή του μνημονίου (και που θα συνεχίσει να την φέρνει), οι κοινωνικές αντιδράσεις μπορούν να έχουν και δημιουργική πλευρά και όχι απλώς την εμετική στείρα άρνηση που μας έχουν μάθει τα ξεφτέρια του Περισσού και της Κουμουνδούρου. Δεύτερον γιατί δείχνουν πως η κοινωνία δεν έχει αποβλακωθεί από τις αναλύσεις του Πρετεντέρη, τη σάτυρα του Λαζόπουλου, τη σχιζοφρένεια της Κανέλλη και (γιατί να το κρύψομεν άλλωστε!) τα κόμπλεξ του κάθε Πιτσιρίκου.

Αυτή η τάση του λαού για ανανέωση προέκυψε και από τις πρόσφατες εκλογές. Υπάρχουν κίνδυνοι όμως. Οι μηχανισμοί και οι κατεστημένες νοοτροπίες παραμονεύουν! Πρέπει να έχετε από κοντά τον Καμίνη γιατί δε θέλει πολύ να τον κατασπαράξει ο πασοκικός μηχανισμός και τα γενικότερα συντεχνιακά συμφέροντα. Το ίδιο και περισσότερο τον Αμυρά!

Το κακό δυστυχώς με όλες αυτές τις κινήσεις είναι ότι στην συντριπτική τους πλειοψηφία είναι θνησιγενείς. Είναι όμως σίγουρα η αρχή για κάτι νέο. Και το νέο- ΠΟΥ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΥΠΑΡΞΕΙ ΚΑΙ ΧΩΡΙΣ ΤΑ ΚΟΜΜΑΤΑ Η' ΤΟ ΚΡΑΤΟΣ, το έχουμε σίγουρα ανάγκη στην Ελλάδα.

ΣΠ είπε...

@ CsLaKoNaS : Α, ο ανεξαρτητος.. που ζει στην Αμερικη και αποταμιευει.. Εχει αποψη για ολα...Εισαι ο..ηρωας μας!
Ολο "συμβουλές", "νουθεσίες", "να έχετε από κοντά τον Καμίνη γιατί δε θέλει πολύ να τον κατασπαράξει ο πασοκικός μηχανισμός και τα γενικότερα συντεχνιακά συμφέροντα. Το ίδιο και περισσότερο τον Αμυρά.." Γιατι δεν ερχεσαι στον τοπο σου πουλακι μου να προσπαθησεις και εσυ με τη σειρα σου; Αλλιως βγαλε το σκασμο παλιοσπασικλακη ξερολα
ελεος πια

Asteroid είπε...

Δείμο, σ' ευχαριστώ! Έτσι τα βλέπω, γιατί έτσι τάχω βιώσει τα πράγματα...
Και τώρα ελπίζω πολλά από τις ακαπέλωτες κινήσεις πολιτών, αλλά περιμένω να δω!

Asteroid είπε...

Ηφ., το βέβαιο είναι πως ο Θεοδωράκης έχει τα εχέγγυα. Θα δούμε, όμως, τι θα κάνει, τι θα πει και πόσοι - και ποιοί - θα ακολουθήσουν...

Asteroid είπε...

Οι Αtenistas είναι πολύ ενδιαφέρουσα κίνηση, Άσωτε - τάχω γράψει επανειλημμένα και αναλυτικά και τάχω τεκμηριώσει φωτογραφικά στο FACEBOOK κι αλλού.
Ωστόσο, θα πρέπει να κάνουν πολλά πράγματα ακόμη, ώστε να μη εξαντληθεί η δυναμική τους σε party ούτε και να χάσουν τους Αθηναίους για χάρη των μεταναστών. Τα προβλήματα αυτά τα ξέρεις εσύ καλά κι είμαι βέβαιος ότι καταλαβαίνεις πως βαδίζουν πάνω σε αυγά!!!

Asteroid είπε...

Βρε Μάλερ, έλεος πια με τον άνθρωπο - θα σου κάνω δώρο τις συμφωνίες του, αν δεν μαλακώσεις!!!

Asteroid είπε...

Λάκωνα, εγώ πάντα περιμένω και μετά κρίνω. Μερκές φορές βιώνω κιόλας, αν μπορώ, πριν τοποθετηθώ.
Δεν κρίνω εκ των προτέρων και με ροκατάληψη. Σου συνιστώ το ίδιο!
Από κει και πέρα, αν ο κ. Καμίνης χρειάζεται εμάς να τον προστατεύσουμε από τον Κομματικό μηχανισμό, έχει χάσει το παιχνίδι κιόλας. Όταν αποδέχθηκε το χρίσμα, ήξερε με τι θηρίο είχε να κάνει και τάβγαλε πέρα μια χαρά. Στο χέρι του είναι να συνεχίσει και να πιστωθεί μόνος του το όποιο έργο φιλοδοξεί να κάνει για την Αθήνα.
Πράγματι οι κινήσεις, που δεν είχαν στήριξη από κατεστημένα Κόμματα, δεν προχώρησαν πολύ... αλλά ίσως τώρα κάτι να αλλάζει - θα το δούμε!

Asteroid είπε...

ΣΠ, πιο ήρεμα! Δεν σε αναγνωρίζω, βρε...

ΣΠ είπε...

ma den eimai egw!!! einai kapoios allos!!!

mahler76 είπε...

ε όχι!!!! τα συμφωνικά του δεν ακούγονται με τίποτα είναι για γέλια. Πάντως το σχόλιό με δεν αφορούσε μόνο την κίνηση πολιτών "Σπίθας" (ο έλεος δηλαδή) αλλά γενική.

CsLaKoNaS είπε...

@Asteroid

1. O Mahler76 έχει δίκιο. Τα συμφωνικά του δεν ακούγονται. Τα είχα πάρει κάποτε να τα ακούσω όλα και δεινοπάθησα. Από τα "σοβαρά" του σώνονται (και με το παραπάνω!! ) τα λαϊκά ορατόρια (Άξιον Εστί-Πνευματικό Εμβατήριο-Canto General) όπως και το Ρέκβιεμ δεν είναι καθόλου κακό. Σε κάθε περίπτωση γούστα είναι αυτά.

2. Έχεις απόλυτο δίκιο ότι πάντα περιμένουμε και μετά κρίνουμε. Αλλά από την πολύ μικρή μου πείρα στο φοιτητικό συνδικαλισμό, οι μηχανισμοί λίγα τλκ σε αφήνουν να κάνεις, ειδικά όταν είσαι είτε πολύ αξιοπρεπής ή όχι τόσο δυνατός. Είδωμεν! Σε κάθε περίπτωση ελπίζουμε για το καλύτερο! Εμένα και ο Καμίνης και ο Αμυράς μου αρέσουν.

7Demons είπε...

Κριτική εξ΄αποστάσεως και "ασφαλούς" Ιδιωτείας,από αμφίβολα γονίδια και χαλασμένα μιμίδια...

ΣΠ είπε...

Αστερ, Παρατηρώ ότι το Κόμμα Ντόρας δεν το συμπεριέλαβες στη λίστα σου! χι χι!

Γιατί βρε Δαιμόνια, δε δικαιούνται όλοι να έχουν και να εκφράζουν μια γνώμη?

7Demons είπε...

1.Δεν απευθυνόμαστε σε όλους,αλλά συγκεκριμένα.
2.Βεβαίως και όλοι ΜΑΣ έχουμε δικαίωμα στην ελεύθερη έκφραση.Εάν όχι,πως θα γέμιζε ο κόσμος βλακείες?
;-)

konstantinos είπε...

Ενεργοί πολίτες είναι οι σκεπτόμενοι άνθρωποι που αφήνουν τη βολή του καναπέ και προσπαθούν κάτι να αλλάξουν, όταν οι επαγγελματίες πολιτικοί αποδεικνύονται κατώτεροι των περιστάσεων ανεξάρτητα από το ιδεολογικό τους υπόβαθρο.
Οι στερεότυπες εκφράσεις και η περιχαράκωση στην κομματική γραμμή δεν είναι η λύση. Επομένως, καθόλου απολιτίκ δε θεωρώ πως είναι τέτοιες κινήσεις. Αρκεί να είναι όσο το δυνατόν πιο ολόπλευρα δομημένες και να απαρτίζονται από ανθρώπους οι οποίοι αντιλαμβάνονται πως ο μικρόκοσμός μας δεν μπορεί να περιορίζεται στα στενά όρια της γειτονιάς, της πόλης, της χώρας αλλά είναι αναπόσπαστο και διαδραστικό κομμάτι του Κόσμου.
Παλεύουμε για να σώσουμε όλο το δάσος εν τέλει...

Asteroid είπε...

Mahler, δεν μπορώ να κρίνω τα συμφωνικά - είμαι του λαϊκού εγώ... σε όλα μου!!!
:-)))

Asteroid είπε...

Λάκωνα, η μουσική του Θεοδωράκη έχει ντύσει έτσι κι αλλιώς όλες τις αγωνίες και τα πάθη του Ελληνικού λαού και της χώρας σε ένα συγκεκριμένο και μεγάλο χρονικό τόξο. Κι αν χρειασθεί στο άμεσο μέλλον, έτσι που πάμε ή που μας πάνε, ίσως να ξαναγίνει - γιατί δεν υπάρχει άλλος συνθέτης με τέτοιο πέρασμα στον λαό του παγκοσμίως.
Και δεν μιλώ, φυσικά, για την συμφωνική μουσική, αλλά για το υπόλοιπο ασίγαστο ποτάμι της τέχνης του. Ωστόσο, στην συγκεκριμένη περίπτωση των κινήσεων πολιτών, βαρύνοντα ρόλο θα παίξει η προσωπικότητα, η πολιτική εμπειρία και το αγωνιστικό παρελθόν του Θεοδωράκη - και θα δούμε τι είδους ρόλος θα είναι αυτός και προς τα πού και πώς θα κυλήσουν τα πράγματα. Δεν μπορούμε να κρίνουμε από τώρα, είναι νωρίς..

Asteroid είπε...

ΣΠ, για διάβασε ξανά: εκεί τόχω και το Κόμμα το νεότευκτο!!!
;-)

Asteroid είπε...

Κωνσταντίνε, συμφωνούμε απολύτως!
Διόλου απολιτίκ - μόνο "ακομματίκ"...
;-)

alexk είπε...

Συμφωνώ απόλυτα με αυτό που λες, Asteroid, ότι είναι μεν ενδιαφέρουσα κίνηση οι Atenistas, αλλά είναι σε οριακό σημείο: κινδυνεύουν από στιγμή σε στιγμή να μετατραπούν σε διοργανωτές πάρτυ είτε απλώς σε γραφικούς ιδεοληπτικούς. Ομολογώ πάντως ότι δεν ξέρω ούτε βλέπω προς το παρόν τι είναι αυτό που θα τους έκανε να το αποφύγουν. Αναρωτιέμαι...

 
GreekBloggers.com